
شیر چک ولو دیسکی اشتعال اراک (مدل EDCV) یک شیر یکطرفه بینفلنجی (Wafer) با بدنه و قطعات تمام فولاد ضدزنگ است که بین دو فلنج لوله قرار میگیرد و با فنر داخلی، جریان را فقط در یک جهت عبور میدهد. این شیر طبق استاندارد BS 7438 ساخته شده، تا فشار کاری ۴۰ بار و دمای ۳۰۰ درجه مناسب است و در خطوط فرایند، آب داغ، بخار و کندانس به کار میرود.
شیر چک ولو دیسکی (Disc check valve)
شیر چک ولو یا شیر یکطرفه، یک نوع شیر است که برای جلوگیری از برگشت سیال (هر نوع مادهای که جریان پیدا میکند مانند مایع، گاز و …) به سیستم طراحی شده است. این شیر بهطور خودکار عمل میکند و به سیال اجازه میدهد تنها در یک جهت حرکت کند. به عبارت دیگر، وقتی سیال در حال حرکت است، شیر باز میشود و وقتی جریان تغییر کرده و سیال به سمت معکوس حرکت میکند، شیر بسته میشود تا از برگشت سیال جلوگیری کند.
شیر Disc check valve نوعی از این شیرها است که در آن یک دیسک در داخل شیر قرار دارد. وقتی سیال با سرعت خاصی جریان پیدا میکند، دیسک باز میشود و اجازه عبور سیال را میدهد. اما اگر جریان تغییر کند و به سمت معکوس حرکت کند، دیسک بلافاصله برگشته و مسیر سیال را میبندد. این شیرها معمولاً در سیستمهایی با جریان متوسط یا پایین استفاده میشوند.
کاربرد شیر چک ولو دیسک
شیر چک ولو دیسکی (Disc check valve) در سیستمهای مختلفی که نیاز به جلوگیری از برگشت سیال دارند، کاربرد دارد. معمولا Disc check valve در خطوطی که سیالاتی مانند: آب داغ، بخار و مایعات جریان دارند، نصب میشود. درواقع مهمترین کاربرد این شیر در سیستمهای بویلر، چیلر، تاسیسات برودتی و سایر سیستمهای صنعتی که نیاز به حفظ جریان یکطرفه دارند، است.
مشخصات فنی چک ولو دیسکی EDCV
| ویژگی | مقدار |
|---|---|
| نوع | یکطرفه دیسکی فنردار، بینفلنجی (Wafer) |
| سایزها | DN25، DN40، DN50 و DN80 |
| کلاس طراحی بدنه | PN40 |
| حداکثر فشار کاری | ۴۰ بار |
| محدوده دما | ۵۰- تا ۳۰۰ درجه سانتیگراد |
| فشار تست هیدرولیک | ۶۰ بار |
| جنس بدنه، دیسک و فنر | فولاد ضدزنگ |
| استاندارد ساخت | BS 7438 |
ابعاد چک ولو دیسکی
| سایز | قطر بیرونی (A) | B | C | طول بین دو فلنج (D) |
|---|---|---|---|---|
| ۱ اینچ (DN25) | ۸۰.۵ | ۶۳ | ۵۵ | ۲۲ |
| ۱½ اینچ (DN40) | ۱۰۱ | ۸۵ | ۷۹ | ۳۱.۵ |
| ۲ اینچ (DN50) | ۱۱۵ | ۹۵ | ۹۳ | ۴۰ |
| ۳ اینچ (DN80) | ۱۵۴ | ۱۳۳ | ۱۲۸ | ۵۰ |
ابعاد تقریبی و به میلیمتر است. طول کم بین دو فلنج (۲۲ تا ۵۰ میلیمتر) مهمترین مزیت این شیر نسبت به شیرهای یکطرفه فلنجی معمولی است و در خطوط کمجا نصب آن را ساده میکند.
با کدام فلنجها جور است؟
این شیر بین فلنجهای BS 10 جدول E و H، فلنجهای BS 4504 یا DIN با کلاس PN6، PN10، PN16، PN25 و PN40 و فلنجهای JIS کلاس ۵، ۱۰، ۱۶ و ۲۰ قرار میگیرد. سازنده دو استثنا اعلام کرده است: سایزهای DN40، DN50 و DN80 بین فلنج JIS 5 جا نمیشوند و سایز DN80 بین فلنج BS 10 جدول E قرار نمیگیرد.
چک ولو دیسکی یا چک ولو لولایی؟
در چک ولو لولایی (سوئینگ)، دریچه با وزن خودش روی نشیمنگاه میافتد و باید در جهت مشخصی، معمولاً افقی، نصب شود. در چک ولو دیسکی، فنر دیسک را به نشیمنگاه برمیگرداند؛ به همین دلیل شیر سریعتر بسته میشود، ضربه قوچ کمتری ایجاد میکند و در خطوط افقی و عمودی قابل نصب است. در عوض، فنر کمی افت فشار اضافه ایجاد میکند که در طراحی پمپ باید لحاظ شود.
نکات نصب
- جهت فلش روی بدنه را با جهت جریان یکی کنید.
- شیر را مستقیم بعد از زانویی، پمپ یا شیر کنترلی نصب نکنید؛ چند برابر قطر لوله فاصله مستقیم جریان را آرام میکند و عمر فنر و دیسک را بیشتر.
- پیچهای بلند بین دو فلنج باید هممحور و یکنواخت سفت شوند تا بدنه شیر تحت تنش قرار نگیرد.
روی خط آب تغذیه دیگ، این شیر معمولاً کنار شیر تغذیه و بین پمپ و دیگ قرار میگیرد.
ویژگیهای شیر چک ولو دیسک
- برند: اشتعال اراک
- ساخت: ایران
- گرید: A
- سایز: ۸۰، ۵۰، ۴۰، ۲۵
- کاربرد: مناسب برای سیستمهای آب داغ، بخار، مایعات و سایر سیالات
- نصب: نصب بین دو فلنج
- ویژگی خاص: قابلیت استفاده در خطوط عمودی و افقی
برای آگاهی از اطلاهات کامل شیر Disc check valve میتوانید از لینک زیر کاتالوگ این محصول را مشاهده و دانلود کنید.

چک ولو دیسکی در موتورخانه کجا به کار میرود؟
بدنه کوچک و فنر داخلی، این شیر را برای جاهایی مناسب کرده است که شیر یکطرفه فلنجی بزرگ جا نمیشود:
- خروجی پمپهای سیرکوله و پمپهای تغذیه، برای جلوگیری از برگشت جریان هنگام خاموشی پمپ
- خطوط برگشت کندانس بعد از تلههای بخار، تا کندانس از خط مشترک به تله برنگردد
- مدارهای آب گرم و آب داغ گرمایش و پشت مبدلهای حرارتی
- خطوط هوای فشرده و سیالات فرایندی که با فولاد ضدزنگ سازگارند
در خطوطی با جریان ضربانی شدید، مثل نزدیک کمپرسورهای رفتوبرگشتی، فنر و دیسک زودتر خسته میشوند و باید نوع شیر با سازنده هماهنگ شود.
سؤالات متداول
مدل EDCV اشتعال اراک تا فشار کاری ۴۰ بار و دمای ۳۰۰ درجه سانتیگراد مناسب است.
بله؛ چون دیسک با فنر بسته میشود، در خطوط افقی و عمودی قابل نصب است.
بین فلنجهای BS 10 جدول E و H، BS 4504 یا DIN از PN6 تا PN40 و JIS کلاس ۵ تا ۲۰، با چند استثنای اعلامشده توسط سازنده.




1 نظر
شیر تغذیه دیگ بخار اشتعال اراک | مشخصات و ابعاد 5 آبان
[…] شیر یکطرفه بینفلنجی روی خط تغذیه یا خطوط کندانس، شیر چک ولو دیسکی گزینه فشرده و سبکی است. خروجی بخار دیگ هم با شیر اصلی […]